*hund/o UV
*hundo

- 1.
-
Rabobesto,
genro
el familio hundedoj
(Canis),
kies sovaĝaj specioj havas relative longajn krurojn kaj cilindran,
hirtharan voston,
kaj kies multformaj malsovaĝaj rasoj uziĝas por gardo kaj ĉaso
k.a.
lupo,
ŝakalo,
kojoto,
hundo2 - 2.
-
Dombesto apartenanta al tiu genro, devenanta de lupo, kun multaj
rasoj, uzata precipe por gardado kaj ĉasado:
li promenas kun tri hundoj
[1];
ŝi aŭdis de malproksime bojadon de hundoj
[2];
la hundoj de la buĉistoj certe persekutos min
[3];
al hundaĉ' ne plaĉis tia, ĝi kaptis vin je l' pantalon'
[4];
ne la edzino […] estas la plej bona amiko de la viro, sed la hundo
[5];
Novtera hundo, Novterhundo
[6];
miksrasa hundo
[7];
fritiĝanta kokido, saŭco ruĝavina tiklis mian flarilon, mi sekvis ĝin, salivanta
kiel pavlova hundo
[8];
hundo gardanta du pordojn restos malsata
(oni ne povas servi du mastrojn samtempe);
PV
bojas hundo sen puno eĉ kontraŭ la suno
(tion oni diras al iu, kiu miras, ke oni lin kritikas)
PrV
;
oni lin konas kiel makulharan hundon
(li estas de ĉiuj konata)
Prv
;
hundo bonrasa estas bona por ĉaso
(li havas la kvalitojn aŭ la mankojn de siaj
parencoj aŭ avoj)
PrV
;
mordantaj hundoj kuras ĉiam kun vundoj
(malpaculon ĉiu batas)
PrV
;
ne ĉiu hundo bojanta estas hundo mordanta
(kiu multe minacas, ofte ne estas la plej danĝera)
Prv
;
ne timu hundon bojantan, timu hundon silentan
PrV
;
por hundon dronigi oni nomas ĝin rabia
(oni ĉiam trovas pretekston por malutili malamaton)
PrV
.
domhundo - 3.
- Insultvorto por atakema viro: ha, tiu hundo! de malantaŭe li volas malhonore mortigi homojn [9]? diru al mi, malbone konsilita hundo, kiu instigis vin, mortigi miajn soldatojn [10].
1.
L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 12
2. Vaclav Sieroŝevski, trad. Kazimierz Bein: La fundo de l' mizero, IV
3. Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, Du fratoj
4. Raymond Schwartz: La Stranga Butiko, Nigra Tago
5. Ludoviko Lazaro Zamenhof: Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto, Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto
6. Henri Vallienne: Kastelo de Prelongo, Ĉapitro Tria
7. Louis Beaucaire: Kruko kaj Baniko el Bervalo, Ŝlosilo uzata ruston ne konas
8. Johán Valano: Ĉu vi kuiras ĉine?, 20
9. Frederiko Schiller, trad. L. L. Zamenhof: La rabistoj, Akto Kvara
10. Don Miguel de Cervantes Saavedra: Don Kiĥoto de la Manĉo en Barcelono (5 ĉapitroj), Ĉapitro LXIII
2. Vaclav Sieroŝevski, trad. Kazimierz Bein: La fundo de l' mizero, IV
3. Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, Du fratoj
4. Raymond Schwartz: La Stranga Butiko, Nigra Tago
5. Ludoviko Lazaro Zamenhof: Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto, Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto
6. Henri Vallienne: Kastelo de Prelongo, Ĉapitro Tria
7. Louis Beaucaire: Kruko kaj Baniko el Bervalo, Ŝlosilo uzata ruston ne konas
8. Johán Valano: Ĉu vi kuiras ĉine?, 20
9. Frederiko Schiller, trad. L. L. Zamenhof: La rabistoj, Akto Kvara
10. Don Miguel de Cervantes Saavedra: Don Kiĥoto de la Manĉo en Barcelono (5 ĉapitroj), Ĉapitro LXIII
- afrikanse:
- hond
- albane:
- qen
- amhare:
- ውሻ
- angle:
- dog
- arabe:
- كَلْبٌ ج كِلَابٌ
- armene:
- շուն
- beloruse:
- сабака
- bengale:
- কুকুর
- birme:
- ခှေး
- bosne:
- pas
- bretone:
- ki
- bulgare:
- куче
- ĉeĥe:
- pes
- ĉine:
- 犬 [quǎn], 狗 [gǒu]
- ĉuvaŝe:
- йытӑ
- dane:
- hund
- estone:
- koer
- eŭske:
- txakur
- filipine:
- aso
- france:
- chien oni lin konas kiel makulharan ~on: il est connu comme le loup blanc. ne ĉiu ~o bojanta estas ~o mordanta: chien qui aboie ne mord pas. por ~on dronigi oni nomas ĝin rabia: pour noyer son chien on lui trouve la rage.
- galege:
- can
- germane:
- Hund Novtera ~o: Neufundländer. Mischling (Hund). pavlova ~o: Pawlowscher Hund. oni lin konas kiel makulharan ~on: er ist bekannt wie ein bunter Hund. ne ĉiu ~o bojanta estas ~o mordanta: Hunde die bellen, beißen nicht.
- greke:
- σκύλος
- guĝarate:
- કૂતરો
- haitie:
- chen
- haŭse:
- kare
- hinde:
- कुत्ते
- hispane:
- perro
- hungare:
- kutya
- ide:
- hundo
- igbe:
- nkịta
- indonezie:
- anjing, kanina
- irlande:
- madra
- islande:
- hundur
- itale:
- cane
- japane:
- 犬 [いぬ]
- jave:
- asu
- jide:
- הונט
- jorube:
- aja
- kanare:
- ನಾಯಿ
- kartvele:
- ძაღლი
- katalune:
- gos, ca
- kazaĥe:
- ит
- kimre:
- ci
- kirgize:
- ит
- kmere:
- ឆ្កែ
- koree:
- 개
- korsike:
- ghjacaru
- kose:
- inja
- kroate:
- pas
- kurde:
- seh
- latine:
- canem
- latinece:
- 1. Canis
- latve:
- suns
- laŭe:
- ຫມາ
- litove:
- šuo
- makedone:
- куче
- malagase:
- amboa
- malaje:
- anjing
- malajalame:
- നായ്
- malte:
- klieb
- maorie:
- kuri
- marate:
- कुत्रा
- monge:
- aub
- mongole:
- нохой
- nederlande:
- hond
- nepale:
- कुकुर
- njanĝe:
- galu
- okcidentfrise:
- hûn
- okcitane:
- can
- panĝabe:
- ਕੁੱਤੇ
- paŝtue:
- سپی
- perse:
- سگ
- pole:
- pies
- portugale:
- cachorro, cão
- ruande:
- imbwa
- rumane:
- câine
- ruse:
- собака, пёс
- samoe:
- maile
- sinde:
- ڪتو
- sinhale:
- බල්ලා
- skotgaele:
- chù
- slovake:
- pes
- slovene:
- pes
- somale:
- eyga
- ŝone:
- imbwa
- sote:
- ntja
- sunde:
- anjing
- svahile:
- mbwa
- svede:
- hund
- taĝike:
- саг
- taje:
- สุนัข
- tamile:
- நாய்
- tatare:
- эт
- telugue:
- కుక్క
- tibete:
- ཁྱི་
- turke:
- köpek 1. tazı
- ukraine:
- собака
- urdue:
- کتا
- uzbeke:
- it
- vjetname:
- con chó
- volapuke:
- dog
- zulue:
- inja
hunda
- 1.
- De hundo, rilata al hundo: hunda mordo; mi havas hundan flarsenton [11].
- 2.
- (figure) Mizera; konvena por besto, ne por homo: hunda vivo PrV .
11.
B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, Ĉapitro XI
- angle:
- 1. canine
- beloruse:
- сабачы
- bretone:
- -ki
- ĉeĥe:
- 1. psí
- france:
- canin, de chien ~a vivo: une vie de chien.
- greke:
- σκυλίσιος
- hispane:
- perro, perra, perruno, perruna
- hungare:
- 1. kutya- 2. kutya (átv.)
- ide:
- hundala
- indonezie:
- 1. ... anjing, kanin 2. seperti anjing, layaknya anjing
- itale:
- 1. canino (agg.) 2. da cane
- japane:
- 犬の [いぬの], みじめな
- katalune:
- 1. caní
- nederlande:
- honds
- perse:
- (مربوط به) سگ، سگی، سگسان ~a vivo: زندگی سگی، زندگی نکبتبار.
- pole:
- psi 2. pieski ~a vivo: pieskie życie.
- portugale:
- canino
- rumane:
- canin 2. câinelui ~a vivo: viață de câine.
- ruse:
- собачий ~a vivo: собачья жизнь.
- slovake:
- psí
- ukraine:
- собачий, песячий, псячий
- volapuke:
- dogik
hundaro
- Grupo de hundoj, komune ĉasanta, tiranta glitveturilon ks: anstataŭ ĉasadi dekkornan cervon, apron la hundaro persekutis [12]; sonas trumpetoj, oni ellasas hundaron [13].
12.
Henri Vallienne: Kastelo de Prelongo, Ĉapitro Unua
13. Adam Mickiewicz, trad. Antoni Grabowski: Sinjoro Tadeo, Libro II.
13. Adam Mickiewicz, trad. Antoni Grabowski: Sinjoro Tadeo, Libro II.
- angle:
- pack (of dogs)
- france:
- meute
- germane:
- Meute
- ruse:
- шайка
hundido
hundino
- Inseksa hundo.
- beloruse:
- сука (сабачая)
- hispane:
- perra
- ide:
- hundino
- indonezie:
- anjing betina
- japane:
- 雌犬 [メスいぬ]
- pole:
- suka
- rumane:
- cățea
- ukraine:
- сука
- volapuke:
- jidog
hundejo
- Loko speciale aranĝita por ke vivu eksterdome kaj malliberece la hundoj: ĉi-nokte mi sidis sur la ŝtiparo apud la hundejo kaj amuzis min inciteti la alligitan hundon [14]; (figure) dando el reĝa hundejo Prv .
14.
H. C. Andersen, trad. K. Knopf:
Koboldeto kaj sinjorino
- angle:
- kennel
- beloruse:
- псярня, сабакарня
- ĉeĥe:
- psí bouda
- ĉine:
- 狗屋 [gǒuwū]
- france:
- chenil
- hispane:
- caseta del perro
- indonezie:
- kandang anjing
- itale:
- canile
- japane:
- 犬小屋 [いぬごや]
- katalune:
- gossera, canera
- perse:
- لانهٔ سگ
- pole:
- buda dla psa, psia buda, psiarnia
- rumane:
- cubă pentru câini, casa de câine
- slovake:
- psia búda
- turke:
- köpek kulübesi
- ukraine:
- псарня
ĉashundo
- Hundo uzata en ĉaso por trovo, persekuto, mortigo aŭ alporto de bestoj: li baldaŭ renkontis kuŝantan ĉashundon, kiu spiregis kiel iu, kiu laciĝis de la kurado [15].
15.
Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, la bremenaj muzikistoj
- angle:
- hunting dog, hunting hound
- beloruse:
- паляўнічы сабака
- bretone:
- ki-chase, ki-hemolc'h
- ĉine:
- 猎犬 [lièquǎn], 猎狗 [liègǒu]
- france:
- chien de chasse
- germane:
- Jagdhund
- hispane:
- perro de caza
- hungare:
- vadászkutya
- indonezie:
- anjing pemburu
- itale:
- cane da caccia
- japane:
- 猟犬 [りょうけん]
- katalune:
- gos de caça
- nederlande:
- jachthond
- perse:
- سگ شکاری
- pole:
- pies gończy, pies myśliwski
- portugale:
- cão de caça
- rumane:
- câine de vânătoare
- ruse:
- охотничья собака
- svede:
- jakthund
- turke:
- av köpeği
- ukraine:
- мисливський собака
Ĉashundoj [16] (CVn)
Nord-hemisfera stelfiguro (Canes
Venatici):
NGC 4143 estas galaksio en konstelacio Ĉashundoj
[17].
- angle:
- Canes Venatici
- beloruse:
- Ганчакі (сузор’е)
- ĉine:
- 猎犬座 [Lièquǎnzuò]
- france:
- Chiens de chasse (constellation)
- germane:
- Jagdhunde
- hispane:
- Los Perros de Caza, Lebreles
- indonezie:
- Canes Venatici (konstelasi)
- itale:
- Cani da caccia, Levrieri
- japane:
- りょうけん座 [りょうけんざ]
- katalune:
- constel·lació dels Llebrers
- latinece:
- Canes Venatici
- perse:
- تازیان (صورت فلکی)
- pole:
- Psy Gończe (gwiazdozbiór)
- rumane:
- Câinii de Vânătoare (constelație)
- ruse:
- Гончие Псы (созвездие)
ĉenhundo
- Hundo kiu gardas domon aŭ pasejon, tenate per ĉeno: krom tio troviĝas ankaŭ ĉenhundo, kiu bojas kontraŭ ĉio kaj ĉiu [18]; la ĉenhundo en palaco sidas en sunlumo fiere sur sia budo kaj bojas kontraŭ ĉiu pasanto, en pluva vetero ĝi enrampas internen kaj kuŝas seke kaj varme [19].
18.
H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, kion la patro faras, estas ĉiam
ĝusta
19. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Anneto
19. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Anneto
- beloruse:
- ланцужны сабака
- bretone:
- ki-porzh
- ĉine:
- 看家狗 [kānjiāgǒu]
- france:
- chien de garde (à l'attache)
- germane:
- Kettenhund, Wachhund
- hispane:
- perro guardián
- indonezie:
- anjing penjaga
- itale:
- cane da guardia
- perse:
- سگ نگهبان، سگ پاسبان
- pole:
- pies podwórzowy
- portugale:
- cão de guarda
- rumane:
- câine de pază
- ruse:
- цепная собака , цепной пёс
virhundo
- Virseksa hundo: eksvirhundo (kastrita hundo).
- beloruse:
- сабака (самец)
- hispane:
- perro macho
- ide:
- hundulo
- indonezie:
- anjing jantan
- japane:
- 雄犬 [おすいぬ]
- pole:
- samiec psa
- rumane:
- câine mascul
- ukraine:
- пес, собака (самець)
- volapuke:
- hidog eksvir~o: hodog.
domhundo
- beloruse:
- свойскі сабака
- hispane:
- perro doméstico
- indonezie:
- anjing rumah, anjing peliharaan anjing rumah, anjing peliharaan
- itale:
- cane domestico
- katalune:
- gos domèstic
- pole:
- pies domowy
- rumane:
- câine domestic
gardhundo
- Hundo kiu gardas domon, alarmas kaj defendas kontraŭ fremduloj: niaj gardhundoj ĉirkaŭis ŝin kaj aljelpis ŝin [22].
22.
Chun-Chan Yeh, trad. W. Auld: Montara Vilaĝo, 1984
- beloruse:
- вартавы сабака
- ĉeĥe:
- hlídací pes
- france:
- chien de garde
- hispane:
- perro guardián
- indonezie:
- anjing penjaga
- pole:
- brytan
- rumane:
- dog
- slovake:
- strážny pes
leporhundo
- angle:
- harehound, harrier (dog)
- beloruse:
- ганчак
- bretone:
- levran
- ĉeĥe:
- chrt, lovecký pes, ohař
- ĉine:
- 灰猎犬 [huīlièquǎn]
- france:
- lévrier
- germane:
- Windhund
- greke:
- λαγωνικό
- hispane:
- lebrel, galgo
- hungare:
- agár
- indonezie:
- anjing pemburu
- itale:
- levriero
- japane:
- グレーハウンド
- katalune:
- llebrer
- nederlande:
- hazewindhond
- perse:
- تازی، سگ تازی
- pole:
- chart
- portugale:
- galgo
- rumane:
- ogar
- ruse:
- гончая (собака)
- slovake:
- chrt
- ukraine:
- хорт
melhundo
-
Hundo
el raso mallongkrura, aparte taŭga por ĉasi bestojn
loĝantajn en tertruoj:
ŝi intencis fari promenon kun la du melhundoj
[25].
vertago
25.
Willy Wood, trad. Willy van Zoest: Blua Sango, ĉapitro 3a
- angle:
- dachshund
- beloruse:
- такса (сабака)
- bretone:
- ki-douar
- bulgare:
- дакел
- ĉeĥe:
- jezevčík
- ĉine:
- 猈 [bà], 短腿猎犬 [duǎntuǐlièquǎn]
- france:
- basset, teckel
- germane:
- Dackel
- hispane:
- teckel
- hungare:
- tacskó, dakszli, borzeb
- indonezie:
- anjing tekel, dachshund
- itale:
- bassotto (cane)
- japane:
- ダックスフント
- katalune:
- gos salsitxa
- nederlande:
- dashond
- perse:
- سگ پاکوتاه، داکسوند
- pole:
- jamnik
- portugale:
- bassê
- rumane:
- dachshund
- ruse:
- такса (порода собак)
- slovake:
- jazvečík
- ukraine:
- такса
ŝafhundo
- angle:
- sheep dog
- beloruse:
- аўчарка
- bretone:
- ki-deñved
- ĉeĥe:
- ovčácký pes
- ĉine:
- 牧羊犬 [mùyángquǎn], 牧犬 [mùquǎn]
- france:
- chien de berger
- germane:
- Schäferhund
- hispane:
- perro pastor, perro ovejero
- hungare:
- juhászkutya
- indonezie:
- anjing gembala
- itale:
- cane pastore
- japane:
- 牧羊犬 [ぼくようけん], シェパード
- katalune:
- gos d'atura
- nederlande:
- herdershond herdershond
- perse:
- سگ گله
- pole:
- owczarek
- portugale:
- cão pastor
- rumane:
- câine de stână
- ruse:
- овчарка
- ukraine:
- вівчарка
terhundo
- Hundo el raso malgranda, vigla, kun rekta hararo blanka kun makuloj: ĝi ne estis pli granda ol, ni diru, pudelo aŭ terhundo [28]; Miluo estas tute blanka vulpa terhundo, kaj ĉiam fidelega al Tinĉjo [29].
28.
Karel Čapek, trad. Josef Vondroušek:
Naŭ fabeloj, Granda polica fabelo, [2002?]
29. Vikipedio, Tinĉjo
29. Vikipedio, Tinĉjo
- angle:
- terrier
- beloruse:
- тэр’ер
- ĉeĥe:
- norník
- ĉine:
- 梗犬 [gěngquǎn], 鐵利亞 [tiělìyà]
- france:
- fox-terrier
- germane:
- Terrier vulpa ter~o: Foxterrier.
- hispane:
- terrier
- indonezie:
- terrier
- itale:
- fox terrier, terrier
- japane:
- テリア
- katalune:
- terrier
- perse:
- ترییر (سگ)
- pole:
- terier
- rumane:
- terrier
- ruse:
- фокстерьер
- slovake:
- norník
- ukraine:
- пінчер
Granda Hundo [30] (CMa)
Sud-hemisfera stelfiguro
(Canis Major):
NGC 2211 estas galaksio en konstelacio Granda Hundo
[31].
- angle:
- Canis Major
- beloruse:
- Вялікі Пёс (сузор’е)
- ĉine:
- 大犬座 [Dàquǎnzuò]
- france:
- Grand Chien (constellation)
- hispane:
- Canis Maior (constelación), Can Mayor (constelación)
- indonezie:
- Canis Major (konstelasi)
- latinece:
- Canis Major
- pole:
- Wielki Pies (gwiazdozbiór)
- rumane:
- Câinele Mare (constelație)
Malgranda Hundo [32] (CMi)
Ekvatora stelfiguro
(Canis Minor):
NGC 2412 estas stelo en konstelacio Malgranda Hundo
[33].
- angle:
- Canis Minor
- beloruse:
- Малы Пёс (сузор’е)
- ĉine:
- 小犬座 [Xiǎoquǎnzuò]
- france:
- Petit Chien (constellation)
- hispane:
- Canis Minor (constelación), Can Menor (constelación)
- indonezie:
- Canis Minor (konstelasi)
- latinece:
- Canis Minor
- pole:
- Mały Pies (gwiazdozbiór)
- rumane:
- Câinele Mic (constelație)
