*flug/i PV

*flugi  

(ntr)
1.  
Aktive sin movi en aero.
a)  
Sin movi en aero per tiucelaj membroj, kiel la birdoj kaj insektoj.
b)  
AVI Sin movi en aero per tiucela aparato, avio, aerostato aŭ alia.
VD:kuri, naĝi, ŝvebi.
2.  
(figure) Rapide pasi de iu loko aŭ momento en alian: dikaj nuboj flugis en la ĉielo; la rigardo flugadas super bluaj vastaĵoj; flugema kiel ventoPrV ; [li] venis kun turbano kaj flugetanta beduena mantelo [1]; estis tia ventego, ke la tegoloj deflugis de la tegmentoj [2]; al li flugas (sin direktas) mia kora dankoZ ; murmuro de surpriziĝo elflugis el la buŝoj; la pulvo disflugas; disflugantaj haroj; la novaĵo rapide disflugis tra la lando; en la aero disflugis akraj krioj; la famo transflugis el unu buŝo en alianZ ; ĵeti preterflugantan rigardon sur iunZ . VD:flagri, flirti, flosi, flui
angle:
fly
beloruse:
ляцець, лятаць, лётаць
ĉeĥe:
letět, letět, létat
france:
voler (se déplacer dans l'air) dis~i: se répandre
germane:
fliegen
hispane:
volar dis~i: difundirse
hungare:
repül
indonezie:
terbang
itale:
volare
nederlande:
vliegen dis~i: zich verspreiden
pole:
dis~i: rozniosła się 2. latać, fruwać 1.a lecieć, latać, frunąć, fruwać 1.b lecieć, latać
portugale:
voar
ruse:
летать, лететь
slovake:
letieť, lietať

flugo   Vikipedio

1.
Movo de io aŭ iu fluganta.
2.
AVI Planita kaj identigita iro de flugaparato: pasaĝeroj de la flugo 3-2-5 al Kuritiba kaj Porto Alegre, bonvolu direktiĝi al enaviiga pordo numero 2 [3].
3. S. Larbar: Karuseloj, 1987
angle:
flight
beloruse:
палёт
ĉeĥe:
let
france:
vol (dans l'air)
germane:
Flug
hispane:
vuelo
hungare:
repülés
indonezie:
terbangpenerbangan
itale:
volo
nederlande:
vlucht
pole:
lot
rumane:
zbor
ruse:
полёт
slovake:
let

*flugilo [4]   Vikipedio

1.
Solida surfaco, per kiu io portiĝas en aero.
a)  
ZOO Organo ĉe diversaj bestoj, kiun ili movas por sin porti en la aero: flugilo de birdo, insekto; disfaldi, disvastigiZ , disvolvi la flugilojnZ .
b)  
AVI Simila kaj samcela parto de flugaparato: flugiloj de aeroplano. VD:ŝvebilo
2.
(figure) POE Movilo ebliganta facilan kaj rapidan flugon, fizikan aŭ metaforan: flugiloj de facila vento [5]; rigardu la perlon de la malĝojo, en ĝi kuŝas la spiritaj flugiloj, kiuj portas nin for de ĉi tie [6].
3.  
(figure) Io forme simila al birda flugilo, precipe pri objektoj etendiĝantaj duope aŭ kvarope ĉe ambaŭ flankoj de iu aĵo: flugiloj de nazo, helico, muelilo, konstruaĵo, kastelo, armeo; la Alpoj ŝajnis al li kvazaŭ la kunmetitaj flugiloj de la tero [7]; sur la flugiloj de la sanktejo estos abomeninda dezerteco [8]. SIN:aloVD:flankaĵo, lobo.
4.  
Tio, kio povas svingiĝi kiel flugilo: flugilo de pordoZ . VD:klapego.
angle:
wing
beloruse:
крыло
ĉeĥe:
křídlo (ptáka)
france:
aile, battant
germane:
Flügel
hispane:
ala, batiente
hungare:
szárny
indonezie:
sayap
itale:
ala
nederlande:
vleugel
pole:
skrzydło
rumane:
1.a aripă 1.b paletă
ruse:
крыло
slovake:
letka, peruť

flugila

Flugilhava.
angle:
winged
beloruse:
крылаты
ĉeĥe:
křídlový, letecký, okřídlený
france:
ailé
germane:
geflügelt
hispane:
alado
hungare:
szárnyas
indonezie:
bersayap
itale:
alato
nederlande:
gevleugeld
pole:
skrzydlaty, uskrzydlony
ruse:
крылатый
slovake:
krídlový, okrídlený

*alflugi

(ntr)
Proksimiĝi de io flugante: la birdo ne forflugis: ĝi nur deflugis de la arbo, alflugis al la domo kaj surflugis sur la tegmenton [9];
france:
voler (vers un endroit)

ĉirkaŭflugi

PIV1 (tr)
1.
Flugi ĉirkaŭ: kiam mi eniris en la ĉambron, [la pigoj] ĉirkaŭflugis min daŭre dancante kaj kantante [10].
2.
(abs.) Flugi en la ĉirkaŭaĵo: skaraboj noktaj kaj sep noktaj papilioj senbrue ĉirkaŭflugas ĉirkaŭ ĉies kap' [11]; verdis tie herboj, prosperis floroj, ĉirkaŭflugis paroj kaj paroj da blankaj gruoj [12].
10. Ĉina Radio Internacia: Du pigoj en mia hejmo, 2004-08-06
11. K. Piĉ: Fremdaj landoj, Nica Literatura Revuo, 1959-04 ĝis 05, p. 184a-188a
12. Ĉina Radio Internacia: Ruĝa fonto, 2004-07-12
angle:
1. fly around 2. fly in circles
beloruse:
аблятаць (вакол чагосьці) , лятаць (вакол чагосьці)
france:
1. contourner (en volant), voler autour (de) 2. voler (dans les environs)
hispane:
1. volar alrededor 2. volar en círculos
pole:
1. oblecieć, latać wokół kogoś, czegoś, latać dookoła kogoś, czegoś, fruwać wokół kogoś, czegoś, fruwać dookoła kogoś, czegoś 2. latać dookoła, latać wokoło, fruwać dookoła, fruwać wokoło
ruse:
облетать (вокруг чего-л.) , летать (вокруг чего-л.)

*deflugi

(ntr)
Malproksimiĝi de io flugante, malsupreniri flugante: la birdo ne forflugis: ĝi nur deflugis de la arbo, alflugis al la domo kaj surflugis sur la tegmenton [13]; estis tia ventego, ke la tegoloj deflugis de la tegmentoj [14]; ŝi haltigis la obeeman balailon, iomete deflugis flanken, poste subite atakis la diskon [15]; (figure) ĉe vi kun ĉiu vorto kvazaŭ Cicerono deflugas de la lango [16].
beloruse:
адлятаць
ĉeĥe:
letět dolů, slétnout dolů
france:
s'éloigner (en volant) , voler (d'un endroit), s'envoler (d'un endroit)
hispane:
alejarse (volando)
pole:
zlatywać, sfruwać
ruse:
отлетать, отлететь, слетать, слететь
slovake:
letieť dolu

*forflugi  

(ntr)
1.
Foriri flugante: la birdo ne forflugis: ĝi nur deflugis de la arbo, alflugis al la domo kaj surflugis sur la tegmenton [17];
2.
(figure) Malaperi, foriĝi: jam de longe forflugis mia juneco; la dormo forflugis de liaj okuloj.
angle:
1. fly away
beloruse:
1. паляцець 2. зьнікнуць
ĉeĥe:
uletět, ulétnout
france:
s'envoler (au loin, disparaître), disparaître
germane:
wegfliegen 1. wegfliegen 2. verfliegen
hispane:
1. irse volando 2. desaparecer (figurado)
hungare:
1. elrepül 2. elszáll
nederlande:
1. wegvliegen 2. vervliegen
pole:
1. odlatywać, odfruwać 2. odlatywać
ruse:
1. улететь 2. улетучиться
slovake:
odletieť, uletieť

forflugema  

Kiu facile forflugas, facile ŝanĝas sian lokon, sian inklinon; malkonstanta, pasema: forflugemaj iluzioj [18].
18. R. Artigues: La filino de la feinoj, [1908]
france:
évanescent, volatil

*surflugi

(ntr)
Flugi sur ion: la birdo ne forflugis: ĝi nur deflugis de la arbo, alflugis al la domo kaj surflugis sur la tegmenton [19];
france:
se poser sur (après un vol)

traflugi

(tr)
1.
Fluge trairi: la tuta aeroplano traflugis faskojn de grize blanka nebulo [20].
2.
(figure) Rapide trapasi: traflugi senzorge la vivon; tiu penso traflugis lian spiriton; stranga ideo traflugis al li tra la kapo.
20. J. Francis: La Granda Kaldrono, 1978
france:
traverser en volant

altefluga, altfluga

(figure)
Idealema, nobla, altespirita: altflugaj pensoj; alteflugaj kvazaŭsciencaj frazojZ .
beloruse:
высакамоўны, напышлівы
ĉeĥe:
vzletný
france:
de haute volée
germane:
hochfliegend
hispane:
idealista, de altos vuelos
hungare:
szárnyaló
pole:
górnolotny
ruse:
высокопарный
slovake:
vzletný

birdofluge

Rekte, laŭ rekta linio. Birdofluge la distanco inter du urboj estas malpli granda ol tiu indikata sur mapoj.
angle:
as the crow flies
france:
à vol d'oiseau
germane:
in der Luftlinie
hispane:
directamente, en línea recta

preterfluge

Preterpase, rapide, senatente aŭ sendetale: preterfluge aŭdi ionZ .
angle:
in passing
france:
en passant, au vol
hispane:
por encima, de forma rápida
hungare:
kutyafuttában
nederlande:
in het voorbijgaan
pole:
przelotnie
ruse:
на лету

retflugiluloj [21]  

ZOO
Ordo de insektoj (Planipennia, Neuroptera), kun kvar egalaj, membranecaj, rete nervuritaj flugiloj. SIN:nevropteroj, neŭropteroj
france:
névroptères, planipennes
germane:
Netzflügler
hispane:
neurópteros, planipennes
hungare:
recésszárnyúak
latinece:
Planipennia, Neuroptera
nederlande:
netvleugeligen
ruse:
сетчатокрылые (отряд)

flugpendi, fluggliti  

(ntr)
(arkaismo) =ŝvebi.
beloruse:
лунаць
ĉeĥe:
klouzat vzduchem (kluzák)
france:
flotter (dans l'air), planer
hispane:
planear, pender (en el aire)
nederlande:
zweefvliegen
pole:
zawisnąć w powietrzu, na skrzydłach , szybować
ruse:
парить
slovake:
kĺzať vzduchom

administraj notoj

pri ~i 2.:
      "~ema kiel la vento". Mi sxatus koni la intencitan sencon
      de tiu adjektivo. PIV donas „malkvietega“, sed
      mi pensas pri fr „volage“ (malkonstanta,
      malfidela). [MB]
    
pri ~ilo 4.:
      En kio konsistas la sencdiferenco inter tiu senco de
      ~ilo kaj klapego? PIV1 ne donas Z-an ekz-on.
      [MB]
    
~i: Mankas verkindiko en fonto.
~ilo : Mankas verkindiko en fonto.
~ila: Mankas dua fontindiko.
~ila: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
al~i: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
for~i: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
sur~i: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
alte~a, alt~a: Mankas verkindiko en fonto.
birdo~e: Mankas dua fontindiko.
birdo~e: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
preter~e: Mankas verkindiko en fonto.
~pendi, ~gliti: Mankas dua fontindiko.
~pendi, ~gliti: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.